T-34 Tankı

T-34, 1940 ve 1958 yılları arasında üretimi yapılan Sovyet orta sınıf tankıdır. Çoğu otoriteye göre II. Dünya Savaşı’nın en iyi tankı olarak kabul edilir. T-34 o güne kadarki tank tasarımı anlayışını değiştirmiş, ondan sonraki bütün tanklar T-34’leri örnek almıştır. Doğu cephesinde Alman Ordusu bu tank karşısında çaresiz kalmıştır. Tiger ve Panther tanklarının çıkışı ile T-34 savaş alanındaki mutlak üstünlüğünü kaybetse de, Rusya iklimine uygunluğu, kolay üretilebilirliği ve bunun getirisi olarak tartışılmaz sayı üstünlüğü ile Alman askerleri arasında korku salan bir silah olarak kalmıştır. T-34 ateş gücünü, hızı ve sağlamlığı dengeli bir biçimde bir araya toplamıştır. Ayrıca eğimli zırh tasarımı, isabet eden mermilerin birçoğunun tanka zarar vermeden sekmesini sağlamıştır. Bazı askeri tarihçiler onu dünyanın ilk ana muharebe tankı olarak addederler.

Tankın tasarımcısı Mihail Koşkin Çarlık Rusya’sında 1898 yılında yoksul bir köylü ailenin çocuğu olarak dünyaya gelir. Babasının erken yaşta ölmesi üzerine çalışmak zorunda kalır. Gıda imalat atölyelerinde ve tekstil fabrikalarında çalışır. 1917 yılı başında Çarlık ordusuna alınır.

Mihail Koşkin

Batı Cephesinde savaşırken yaralanarak Moskova’ya cephe gerisine yollanır. 1917 yılı sonunda taburcu olduktan sonra ordudan da terhis edilir. Ekim Devriminin ardından patlak veren Rus İç Savaşı sırasında Bolşevik Kızılordusuna katılmak için gönüllü olur. 1918 yılı Nisan ayında Kızılordu saflarındadır. Çok çeşitli cephelerde çarpışır, bu dönemde hem Rus ordusundaki hem de düşman envanterindeki zırhlılara ve tanklara ilgi duyar. Özellikle İngiliz Mark V tankı dikkatini çeker.

1919 yılında Bolşevik Partiye üye olan Koşkin, 1921 yılında ordudan terhis edilince Moskova’daki Sverdlov Komünist Üniversitesine yazılır. Bu dönemde Sergey Kirov ve Grigori Ordjonikidze gibi devrimin önde gelen önderleriyle tanışma fırsatı bulur. Partide oldukça aktif olan ve başarılı bir örgütleyici olan Koşkin 1929 yılında Kirov’u arayarak teknik eğitim almak istediğini belirtir, böylece hayatında yepyeni bir sayfa açılır. 30 yaşında Leningrad Politeknik Enstitüsünde mühendislik eğitimine başlar. 1934 yılında otomobil ve traktör tasarımcısı mühendis olarak mezun olur. Bugün GAZ adı altında faaliyet gösteren Nijniy Novgorod Otomobil Fabrikasında uyguladığı iyileştirmelerde bulunur. Sonraki dönemde Ağır sanayi Halk Komiserliğine bağlı fabrikalarda görev yapar. Ancak aklı tank tasarım bürolarına girmektedir. Leningrad’daki Kirov Fabrikasında üretilen T-28 ve T-26 tekerlekli tanklarda yaptığı iyileştirmeler nedeniyle Kızıl Yıldız Nişanına layık görüldüğünde takvimler 1936 yılının Nisan ayını göstermektedir. Koşkin 1936 yılının sonlarında Ağır Sanayi Halk Komiseri Ordjonikidze tarafından orta ölçekli, yüksek hızlı yeni bir ana muharebe tankı tasarlamak üzere Harkov’daki fabrikaya gönderilir. Koşkin, İspanya İç Savaşında kullanılan T-26 tanklarının güçsüz yanlarını analiz eder, süregiden farklı tank tasarımlarının bütünleştirilmesini önerir. Bu sırada yeni bir tank olan ve T-34’ün öncülü sayılabilecek olan BT-20 prototipi üretilir. Bu dönem, Sovyet iktidarına karşı gizli tertiplerin kurulduğu, Kirov suikastıyla ortaya çıkan terör eylemlerinin planlandığı, özellikle bazı fabrika üst yönetimlerinde bilinçli sabotaj girişimlerinin yaşandığı dönemdir. Bu zorlu dönemde bildiği yoldan ısrarla giden Koşkin 1938 yılına gelindiğinde Baş Tasarımcı olmuştur, yaklaşan dünya savaşı için ise Sovyet Kızıl Ordusunun ana muharebe tankına ihtiyacı artık yakıcı hale gelmiştir. 

T-34, BT serisi tanklardan tasarlanmış olup Sovyet Servisindeki BT serisi tanklar ve T-26 tanklarıyla değiştirilmesi planlanmıştır. II.Dünya Savaşı ve sonrası dönemde SSCB zırhlı birliklerinin kullandığı temel tank sınıfı haline gelmiştir.Bununla birlikte savaş sonrası dönemde Varşova Paktı ve üçüncü dünya ülkelerine çok sayıda ihraç edilmişlerdir.

T-34/76

Seri üretime geçilmesinden 3 ay sonra yani Eylül 1940’ta ilk tanklar tamamlanmış haldeydi. T-34’ler ilk başlarda çabuklukları, etkili zırhları ve çamurlu zor arazilerde gidebilen geniş paletleri ile göz doldursalarda birçok eksikleri vardı. En önemli eksikliklerden birisi şanzıman sistemiydi. Şanzıman arızalarından dolayı birçok tank muharebeye girmeden kaybedilmişti. Ayrıca sadece bölük komutanı tanklarının radyo sistemleri vardı. Zamanındaki tankların aksine sadece 4 mürettebata sahipti bu yüzdende tank komutanı aynı zamanda mermileri yükleme görevini de üstleniyordu. Tank komutanının, muharebeye odaklanmasını ve çevreye hakim olmasını engelleyen diğer bir unsur da tank komutanını dışarıya açılan bir kapağa sahip olmayışıydı. Ayrıca tankın optik sistemleri Almanlar ile karşılaştırılınca çok düşük seviyedeydi bundan dolayı T-34’ler Alman tanklarını vurmak için çok yakınlarına girmek zorunda kalmışlardır.

1941-1942 yılları arasında Alman ordusunun elinde bulunan 37mm’lik PaK 36 ve 50mm’lik PaK 38 tanksavar topları, T-34’lere neredeyse hiçbir zarar veremiyorlardı. Bu yüzden Alman askerleri bu tanksavarlara “kapıyı tıklatan” adını takmışlardı. Çünkü tanksavardan yapılan ilk atış, kamufle edilmiş tanksavarın yerini belli ediyor ve en ufak bir zarar bile vermiyordu (sadece taretin en alt tarafına yapılan şanslı vuruşlar ciddi zarar verebiliyordu). Çok acil durumlarda Almanların ünlü 88mm’lik uçaksavardan bozma tanksavar topu, T-34’lere karşı kullanılıyordu. 7,5 cm’lik KwK L/43 topuyla donatılmış Panzer IV F2’ler ortaya çıkmasıyla Almanlar, en azından ateş gücü bakımından, T-34 ile mukayese edilebilecek bir silaha sahip oldular.

T-34/85

T-34/76’ın savaş alanındaki ezici üstünlüğünü yavaş yavaş kaybetmeye başladığını gören Sovyet ordusu tankın ateş gücünü artırmanın bu eksikliği giderebileceğini düşünüyordu. Bunun için tanka yeni bir 85 mm’lik top takılacaktı. Hali hazırda Sovyetlerin elinde D-5T, LB-1, S-50 ve S-53 gibi birçok 85 mm’lik top vardı. Kızıl Sormovo ve Ural Tank Fabrikaları, tankın üretimini üstlendiler. Ayriyeten Ural Tank Fabrikası, yeni T-34/85 için yeni bir top üretecekti (aslında bu topun KV-85’te kullanılması planlanmıştı). Yeni top öncekilerden daha büyük olduğu için topun gireceği deliğin çapı 1420 mm’den 1600 mm’ye çıkarılmıştı.

Gerekli testler yapıldıktan sonra tankın seri üretimine geçildi. İlk önceleri ana silah olarak S-53 topu düşünülsede, bu topların o sıralarda hazır olmaması sebebiyle ilk tanklarda D-5 topu kullanıldı. S-53’lerin eksikleri giderildikten sonra T-34/85’lerin standart topu haline geldiler ve ZIS-S-53 adını aldılar. T-34’lerin alandaki rakipleri Panther ve Tiger tankları, T-34’ten daha kaliteli ve yüksek ateş gücüne sahip tanklar olsalar da T-34 sayı avantajı sayesinde her zaman üstünlüğü elinde bulundurmuştur. Savaş boyunca yaklaşık olarak 54.600 T-34 (yaklaşık 19.430 tanesi T-34/85) üretilmişken Almanlar sadece 6.000 adet Panther tankı üretebilmişlerdir.

T-34/76 Model 41

Fiziksel Özellikler
Ağırlık26,5 ton
Uzunluk6,68 m
Genişlik3,00 m
Yükseklik2,45 m
İç Hacim?
Zemine Basınç?
Mürettebat4
Performans
Motor500 BG V12 Dizel motoru
Hız58 km/s
Menzil?
Savunma Özellikleri
Zırh20-70 (tarette), 20-60 (ana gövdede)
Ateş Gücü
Ana Muharebe Silahı76,2mm’lik F-34 topu (70 mermi)
Yardımcı Muharebe Silahları2 adet DT makinalı tüfeği

T-34/76 Model 42

Fiziksel Özellikler
Ağırlık28,5 ton
Uzunluk6,68 m
Genişlik3,00 m
Yükseklik2,45 m
İç Hacim?
Zemine Basınç?
Mürettebat4
Performans
Motor500 BG V12 Dizel motoru
Hız55 km/s
Menzil?
Savunma Özellikleri
Zırh20-65 (tarette), 20-47 (ana gövdede)
Ateş Gücü
Ana Muharebe Silahı76,2mm’lik F-34 topu
Yardımcı Muharebe Silahları2 adet DT makinalı tüfeği

T-34/76 Model 43

Fiziksel Özellikler
Ağırlık30,9 ton
Uzunluk6,75 m
Genişlik3,00 m
Yükseklik2,45 m
İç Hacim?
Zemine Basınç?
Mürettebat4
Performans
Motor500 BG V12 Dizel motoru
Hız58 km/s
Menzil?
Savunma Özellikleri
Zırh20-70 (tarette), 20-60 (ana gövdede)
Ateş Gücü
Ana Muharebe Silahı76,2mm’lik F-34 topu (100 mermi)
Yardımcı Muharebe Silahları2 adet DT makinalı tüfeği

T-34/85 Model 44

Fiziksel Özellikler
Ağırlık33 ton
Uzunluk8,20 m (namlu dahil)
Genişlik3,02 m
Yükseklik2,76 m
İç Hacim?
Zemine Basınç?
Mürettebat4
Performans
Motor500 BG V12 Dizel motoru
Hız58 km/s
Menzil?
Savunma Özellikleri
Zırh20-90 (tarette), 20-60 (ana gövdede)
Ateş Gücü
Ana Muharebe Silahı85mm’lik ZiS-S-53 topu (60 mermi)
Yardımcı Muharebe Silahları2 adet DT makinalı tüfeği

Benzer Haberler

Leave a Comment